ظل الرحمن ( مترجم : عبد القادر هاشمى )

31

قانون ابن سينا ، شارحان و مترجمان آن ( فارسى )

بيماران را رايگان معاينه مىكرد و بعدها براى او حقوق يوميّه‌اى تعيين شد . او تا اواخر عمرش به اين بيمارستان وابسته بود . در روز سه‌شنبه نهم شعبان 614 ه . / 1215 م . سفر آخرت اختيار نمود . علاوه بر تعليقات على كلّيّات قانون ، شرح بعض كتاب العلل و الاعراض جالينوس ، الرسالة الكاملة فى الادوية المسهلة ، اختصار كتاب الحاوى زكرياى رازى ( ناتمام ) ، تعاليق فى الطّبّ ، تعاليق فى البول ( تأليف رجب 603 ه . ) ، اختصار كتاب مسائل حنين ، مقالة فى الباه ، و مقالة فى الاستسقاء از تأليفات اوست . 2 1 قطب الدّين مصرى شرح كلّيّات قانون و شرح ايلاقى ابو اسحاق قطب الدّين ابراهيم بن على بن محمّد سلمى مغربى معروف به قطب مصرى ، شاگرد جليل القدر فخر الدّين رازى و اصلا افريقايى و تحصيل‌كردهء مصر بود . او آوازهء آموزش در رى را شنيده بود . به ايران سفر كرد و در زمان حملهء چنگيز خان به نيشابور ، به همراه مردم عادّى شهر در سال 618 ه . / 1221 م . كشته شد . « 1 » شمس الدّين خويى ( متوفّى 637 ه . ) از شاگردان ممتاز اوست . او در طبّ و فلسفه به اندازهء كافى تأليفات داشت امّا در چپاول اقوام تاتار اغلب آنها از بين رفت . از او شرح طبّ ايلاقى و شرح كلّيّات قانون به يادگار مانده است . شرح كلّيّات

--> ( 1 ) - چنگيز خان دو سال بعد از حمله به نيشابور ، به هرات حمله كرد و اين شهر بزرگ را نابود كرد . در بين هزاران نفرى كه در هرات به هلاكت رسيدند نجيب الدّين سمرقندى نيز بود . روايت مىكنند كه در هرات يك‌صد و پنجاه هزار نفر كشته شدند . سپس واحدى از سپاه را براى شمارش افرادى كه زنده مانده بودند اعزام كردند و آنان نيز پس از ورود دو هزار نفر ديگر را به قتل رساندند . در رى و قم و قزوين نيز همين فاجعه روى داد و در پايان بغداد را نيز غارت كردند .